In het kort:
- Energie delen is het administratief toedelen van opgewekte kilowatturen aan een ander bedrijf dat op dat moment verbruikt.
- Dat is iets anders dan een energiehub, want een hub gaat over capaciteit en energie delen over kilowatturen.
- De Energiewet geeft de energiegemeenschap sinds 1 januari 2026 juridische status.
- Delen kan nu alleen binnen dezelfde leverancier, en alleen als die leverancier de dienst aanbiedt.
- Delen met vrije leverancierskeuze bestaat nog niet en wordt in de eerste helft van 2027 verwacht.
- Zonder gemengd verbruiksprofiel op het terrein valt er weinig te delen.
Energie delen tussen bedrijven is het toedelen van zelf opgewekte elektriciteit aan een ander bedrijf dat die stroom op hetzelfde moment verbruikt. Er loopt geen eigen kabel tussen de twee panden: de stroom gaat gewoon het openbare net op en de toedeling gebeurt administratief, op basis van meetgegevens. De ACM omschrijft het dan ook nadrukkelijk als een administratief proces en niet als een fysieke verbinding.
Capaciteit delen en kilowatturen delen zijn twee verschillende dingen
Dit onderscheid wordt vrijwel overal door elkaar gehaald, en het is de belangrijkste zin van dit artikel. Een energiehub gaat over CAPACITEIT: pieken op elkaar afstemmen, een groepscontract met de netbeheerder, samen een transportrecht gebruiken. Het probleem dat je daarmee oplost is dat er te weinig ruimte op het net is voor iedereen tegelijk. Energie delen gaat over KILOWATTUREN: wie krijgt welke opgewekte stroom toegerekend, tegen welke prijs, en hoe wordt dat gemeten en gefactureerd. Het probleem dat je daarmee oplost is dat opgewekte stroom te weinig opbrengt als je hem teruglevert.
Ze kunnen prima samengaan op hetzelfde terrein, maar ze zijn niet uitwisselbaar. Energie delen geeft je geen kilowatt extra transportrecht, en een energiehub verandert niets aan wie welke kilowattuur op zijn factuur krijgt. Wil je weten hoe de capaciteitskant werkt, lees dan ons stuk over de energiehub op een bedrijventerrein. Dit artikel blijft strikt op de kilowattuur-kant.
Wat een energiegemeenschap juridisch is sinds de Energiewet
De Energiewet geldt sinds 1 januari 2026 en geeft de energiegemeenschap voor het eerst een eigen plek in de wet. Het is een organisatie met leden, aandeelhouders of vennoten die zeggenschap hebben, die niet primair op winst is gericht en die voordeel wil opleveren voor de deelnemers of de omgeving. Bedrijven kunnen deelnemen, ook samen met inwoners of een gemeente. RVO beschrijft welke rechtsvormen daarbij passen en wat een gemeenschap mag doen: opwekken, opslaan, onderling verdelen en leveren.
Die erkenning is meer dan symboliek. Ze maakt het mogelijk om als collectief een rol te spelen op de energiemarkt, in plaats van dat elk bedrijf alleen als individuele afnemer bestaat.
Wat vandaag echt kan, en wat nog niet
Wees hier realistisch, want tussen het recht en de praktijk zit ruimte.
Wat nu kan: energie delen binnen een groep die klant is bij dezelfde energieleverancier, mits die leverancier de dienst daadwerkelijk aanbiedt. Leveranciers zijn daartoe op dit moment niet verplicht, waardoor het aanbod dun is.
Wat nu nog niet kan: delen met een partij die bij een andere leverancier zit. De herziene Europese Elektriciteitsrichtlijn verplicht Nederland dat te regelen, met een implementatietermijn die op 17 juli 2026 lag. Die is niet gehaald. Het wetsvoorstel dat dit regelt treedt naar verwachting in de eerste helft van 2027 in werking. Zolang dat niet is gebeurd, is vrije leverancierskeuze bij energie delen geen bestaand recht en moet je er in je businesscase niet op rekenen.
Praktische consequentie: op een terrein met tien bedrijven en zeven verschillende leveranciers is energie delen vandaag vrijwel zeker nog niet rond te krijgen. Op een terrein met één gedeelde leverancier of een verzamelgebouw met één contract kan het nu al.
Voor wie het interessant is
Het gaat om situaties waarin de opwek op één plek zit en het verbruik op een andere. Een verzamelgebouw met een groot dak en meerdere huurders. Een bedrijventerrein waar één ondernemer een flinke installatie heeft en de buren juist verbruik hebben. Een gedeeld laadplein dat overdag stroom kan opnemen die anders het net op zou gaan.
De vuistregel is simpel: hoe minder van je eigen opwek je zelf verbruikt, en hoe meer verbruik er tegelijk in de buurt is, hoe interessanter delen wordt.
Waarom een gemengd profiel de hele zaak maakt of breekt
Delen kan alleen op hetzelfde moment. Wat jij om twaalf uur invoedt, moet iemand anders om twaalf uur verbruiken. Zit het terrein vol met kantoren die allemaal zonnepanelen hebben en allemaal weinig verbruiken in het weekend, dan is er niets te verdelen: iedereen heeft tegelijk overschot.
Interessant wordt het bij verschil. Koeling die dag en nacht doorloopt, productie in ploegen, een laadplein met standtijd overdag, warmtepompen. Datzelfde verschil maakt een energiehub kansrijk, maar let op: daar gaat het om verschillende pieken in AFNAME, hier om verbruik dat samenvalt met OPWEK. Dat is niet automatisch dezelfde groep bedrijven.
De koppeling met het einde van de salderingsregeling
Per 1 januari 2027 vervalt de salderingsregeling voor kleinverbruikaansluitingen. Voor bedrijven met een kleine aansluiting betekent dat: teruggeleverde stroom levert nog alleen op wat je leverancier ervoor vergoedt, en dat is doorgaans fors minder dan wat je bespaart door hem zelf te verbruiken. Grootverbruikers salderen sowieso al niet, maar zien hetzelfde effect via lage of zelfs negatieve prijzen op zonnige uren.
Daarmee schuift de rangorde. Eerst zelf verbruiken, dan onderling delen, dan pas terugleveren. De eerste stap staat uitgewerkt in ons artikel over zoveel mogelijk zelf verbruiken. Energie delen is in feite de tweede stap: zelfverbruik dat je uitbreidt tot buiten je eigen meter.
Wat er praktisch geregeld moet worden
Vier dingen, en geen ervan is technisch spannend.
Een rechtsvorm. Een energiegemeenschap heeft leden of vennoten en dus een vorm, meestal een coöperatie of vereniging, met vastgelegde zeggenschap.
Meting. De toedeling gebeurt op basis van meetdata per periode. Alle deelnemers hebben dus een meetinrichting die op dat niveau uitleesbaar is, en bij grootverbruik een contract met een meetbedrijf.
Contracten. Naast de afspraak over delen houdt iedere deelnemer een gewoon leveringscontract, want op momenten zonder gedeelde stroom moet er geleverd worden. De prijs per gedeelde kilowattuur spreek je onderling af.
Kosten en administratie. De leverancier heeft extra inkoop-, onbalans- en factureringskosten en mag die doorberekenen. De ACM ziet toe op de redelijkheid daarvan, maar niet op de prijs die jullie onderling afspreken. Reken die meerkosten dus vooraf door, anders verdampt het voordeel in de administratie.
Wat nog onduidelijk is
Dit onderwerp is in ontwikkeling, en dat mag je weten voordat je er tijd in steekt. De tarieven die leveranciers voor energie delen gaan rekenen zijn nog niet uitgekristalliseerd. Het aanbod van leveranciers dat de dienst ondersteunt is beperkt. En de wetgeving die delen over leveranciers heen mogelijk maakt is nog niet in werking. Wie nu op een terrein begint, doet er goed aan de organisatie en de data alvast op orde te brengen en de contractvorm pas vast te leggen als duidelijk is wat het kost. De actuele wettekst staat op wetten.overheid.nl.
Op een bedrijventerrein loopt dit vaak samen met de capaciteitsvraag. Wie daar de kar trekt en hoe je dat organiseert, staat in ons stuk over netcapaciteit voor parkmanagement.
Veelgestelde vragen
Wat is energie delen tussen bedrijven?
Het administratief toedelen van zelf opgewekte kilowatturen aan een ander bedrijf dat op dat moment verbruikt. De stroom gaat via het openbare net, de netbeheerder rekent de ingevoede elektriciteit toe aan de ontvanger op basis van meetdata.
Wat is het verschil met een energiehub?
Een energiehub gaat over capaciteit, dus over pieken op elkaar afstemmen, groepscontracten en transportrecht. Energie delen gaat over kilowatturen, dus over levering, meting en administratie. Ze kunnen samengaan, maar ze lossen verschillende problemen op.
Kan energie delen sinds 1 januari 2026 al?
Wettelijk wel, praktisch beperkt. De deelnemers moeten bij dezelfde leverancier zitten en die leverancier moet de dienst aanbieden. Leveranciers zijn daartoe niet verplicht, dus het aanbod is nog dun.
Wanneer mag ik delen met een bedrijf bij een andere leverancier?
Dat recht bestaat nu nog niet. De Europese deadline daarvoor lag op 17 juli 2026 en is niet gehaald. Het Nederlandse implementatiewetsvoorstel treedt naar verwachting in de eerste helft van 2027 in werking.
Waarom is een gemengd verbruiksprofiel nodig?
Delen kan alleen op het moment dat iemand anders verbruikt wat jij invoedt. Als alle bedrijven op het terrein tegelijk zon op het dak hebben en tegelijk weinig verbruiken, valt er niets te delen.
Wat verandert er door het einde van de salderingsregeling?
Vanaf 1 januari 2027 vervalt saldering voor kleinverbruikaansluitingen. Zelf verbruiken en onderling delen worden daardoor vaker meer waard dan terugleveren tegen de vergoeding van je leverancier.
Wat moet ik praktisch regelen?
Een rechtsvorm voor de energiegemeenschap, meetinrichtingen die per kwartier uitleesbaar zijn, een leverancier die energie delen ondersteunt, en afspraken over de prijs per kilowattuur en de verdeling. Naast het deelcontract blijft een gewoon leveringscontract nodig.
Zit je terrein vast op het net?
Of delen bij jouw situatie past of dat je eerst de capaciteitskant moet oplossen, hangt af van je locatie en de bedrijven om je heen. Neem contact op, dan kijken we vrijblijvend mee.