In het kort:
- Tot 1 juli 2026 reserveerden netbeheerders capaciteit voor aansluitingen tot en met 3x80A, waardoor kleine bedrijven vrijwel altijd konden worden aangesloten.
- Die reservering is vervallen. Sindsdien komt het mkb in congestiegebieden op dezelfde wachtlijst als grootverbruikers.
- Het mkb valt in de regel buiten de drie prioriteitscategorieen van de ACM.
- Je aanvraagdatum is het enige onderdeel van de systematiek waar je zelf invloed op hebt.
- Veel bedrijven hebben geen capaciteitsprobleem maar een timingprobleem, en dat is wel op te lossen.
Voor het midden- en kleinbedrijf is 2026 het jaar waarin netcongestie van een abstract nieuwsbericht een concreet probleem werd. De reden is een regelwijziging die op 1 juli inging en die precies deze groep raakt.
Wat je kwijt bent
Netbeheerders hielden altijd een deel van de capaciteit vrij voor kleinverbruikers, dus voor aansluitingen tot en met 3x80 ampere. Daardoor kon een werkplaats, een horecazaak of een klein productiebedrijf vrijwel altijd worden aangesloten of verzwaard, ook in gebieden waar grootverbruikers al jaren wachtten.
Die automatische reservering is per 1 juli 2026 gestopt. Sindsdien komt iedereen in een congestiegebied op dezelfde wachtlijst, groot en klein, tenzij de aanvraag onder het prioriteringskader van de ACM valt. Wat dat kader inhoudt staat in ons artikel over het prioriteringskader.
Waarom je er waarschijnlijk buiten valt
Het kader kent drie categorieen: congestieverzachters, veiligheid, en basisbehoeften zoals woningbouw, zorg en onderwijs. Reguliere bedrijfsuitbreiding, elektrificatie van een proces, extra laadpunten of een zwaardere aansluiting voor nieuwe apparatuur vallen daar in de regel buiten.
Dat betekent niet dat je nooit aan de beurt komt. Het betekent dat je positie bepaald wordt door je aanvraagdatum zodra er ruimte vrijkomt, en dat wachten dus letterlijk plekken kost.
De rij waar je in staat
De schaal helpt om verwachtingen bij te stellen. Bij Liander stonden eind juni 2026 nog 8.907 bedrijven op de wachtlijst, bij Enexis 11.128 aanvragen. Enexis noemt wachttijden die in sommige gebieden kunnen oplopen tot tien jaar.
Dat is geen reden tot paniek, wel tot andere planning. Meer cijfers staan in ons artikel over de wachtlijst en wachttijd in 2026.
De vraag die je eerst moet beantwoorden
Heb je een volumeprobleem of een timingprobleem?
Bij een volumeprobleem heb je structureel meer energie nodig, bijvoorbeeld omdat je van gas naar elektrisch gaat of een productielijn toevoegt. Dan is een zwaardere aansluiting onvermijdelijk en is je aanvraagdatum het enige dat telt.
Bij een timingprobleem is je totale verbruik prima, maar vraagt alles tegelijk. Dat is veel vaker het geval dan bedrijven denken, en het is wel op te lossen zonder de netbeheerder. Machines na elkaar starten, laden spreiden, processen verplaatsen. Hoe je dat aanpakt staat in ons artikel over peak shaving.
Praktisch: laat eerst meten wanneer je piek optreedt en waardoor. Zonder dat inzicht vraag je misschien capaciteit aan die je helemaal niet nodig hebt.
Wat je concreet kunt doen
Check de status op je postcode, want die verschilt sterk, ook binnen je eigen gemeente. Dien je aanvraag compleet in als je een uitbreiding voorziet, want de datum bepaalt je plek. En onderzoek parallel of je binnen je bestaande aansluiting verder kunt, zodat je niet afhankelijk bent van een datum in de toekomst.
Ga je verzwaren, dan is de grens van 3x80A belangrijk: daarboven word je grootverbruiker, met andere tarieven en een gecontracteerd transportvermogen.
Veelgestelde vragen
Heeft het mkb nog voorrang op het stroomnet?
Nee. Sinds 1 juli 2026 reserveren netbeheerders geen capaciteit meer automatisch voor kleinverbruikers. Het mkb komt in congestiegebieden op dezelfde wachtlijst als grootverbruikers.
Val ik onder een prioriteitscategorie?
Reguliere bedrijfsuitbreiding en elektrificatie vallen daar in de regel buiten. Zorg, onderwijs en woningbouw vallen er wel onder.
Hoe lang moet ik wachten op een zwaardere aansluiting?
Dat verschilt sterk per gebied. Buiten congestiegebieden gaat het om weken tot maanden, in drukke gebieden kan het jaren duren. Enexis noemt wachttijden tot tien jaar.
Kan ik uitbreiden zonder zwaardere aansluiting?
Vaak wel. Als je piek het probleem is en niet je totale verbruik, kun je met spreiden, slim laden en piekverlaging binnen je bestaande aansluiting verder.
Heeft het zin om nu al aan te vragen?
Ja. Voor aanvragen zonder prioriteit bepaalt de volgorde van binnenkomst je plek zodra er ruimte vrijkomt. Uitstellen kost je plekken in de rij.
Waar zie ik de status van mijn locatie?
De status voor afname en teruglevering verschilt per postcodegebied. Je kunt je eigen postcode checken voor de actuele situatie op jouw adres.
Uitbreidingsplannen die stilstaan?
Of je een timing- of een volumeprobleem hebt, bepaalt welke route zin heeft. Neem contact op, dan kijken we vrijblijvend mee.