Het stroomnet in Nederland bestaat uit 2 lagen: het landelijk hoogspanningsnet van TenneT, voor netten van 110 kV en hoger, en de regionale netten van de netbeheerders, die de stroom naar bedrijven en huishoudens brengen. Op beide lagen kan het vol zitten. Waar dat zo is, zie je op de netcongestie kaart.
In het kort:
- TenneT beheert het landelijk hoogspanningsnet: alle netten van 110 kV of hoger (ACM).
- Regionale netbeheerders beheren de netten daaronder. In de open data van de capaciteitskaart staan er 6: Liander, Enexis, Stedin, Westland Infra, Coteq en Rendo.
- Tussen de lagen zitten onderstations, waar de spanning omlaag gaat.
- Volgens RVO hebben het hoog- en middenspanningsnet het meeste last van netcongestie; het laagspanningsnet krijgt ook meer druk.
Postcodecheck
Check de netstatus op je postcode
Zie direct of er op jouw locatie ruimte is voor een nieuwe of zwaardere aansluiting, en voor teruglevering.
Hoe is het elektriciteitsnet opgebouwd?
Je kunt het stroomnet zien als een wegennet. Het hoogspanningsnet is de snelweg: het vervoert grote hoeveelheden stroom over lange afstand. Volgens de Elektriciteitswet hoort elk net van 110 kV of hoger bij het landelijk hoogspanningsnet, en dat beheert TenneT (bron: ACM, geschilbesluit Windnet tegen TenneT).
In onderstations wordt de spanning verlaagd en gaat de stroom naar de regionale netten: eerst middenspanning, daarna laagspanning. Een gewone woning of een klein bedrijf hangt aan het laagspanningsnet. Waar de grens tussen klein- en grootverbruik ligt, lees je in kleinverbruik of grootverbruik.
Wie beheert welk deel?
| Laag | Beheerder | Wie hangt eraan |
|---|---|---|
| Landelijk hoogspanningsnet (110 kV en hoger) | TenneT | De regionale netten en de grootste aansluitingen |
| Regionale netten (midden- en laagspanning) | Regionale netbeheerder in jouw gebied | Bedrijven en huishoudens |
Welke regionale netbeheerder bij jouw adres hoort, hangt af van de plek. In de data van de capaciteitskaart die deze site gebruikt (peildatum 30 oktober 2026) zijn dat Liander, Enexis, Stedin, Westland Infra, Coteq en Rendo. Op die pagina's zie je per netbeheerder de stand per gemeente.
Waarom zit het stroomnet vol?
Volgens RVO gebruiken we meer elektriciteit en minder gas, en wekken we meer stroom op uit zon en wind. Het net is daar nog niet op ingericht. Netbeheer Nederland wijst erop dat het vooral gaat om het moment van gebruik: piekbelasting bepaalt of een net vol zit, niet het totale verbruik over een jaar. Uitbreiden kost tijd, want projecten hebben lange doorlooptijden (Netbeheer Nederland, RVO).
Volgens RVO hebben het hoog- en middenspanningsnet er het meeste last van. Wat het woord congestie precies betekent, lees je in wat betekent congestie.
Waar zie je hoe vol het net is?
Netbeheer Nederland publiceert de capaciteitskaart met de status per gebied. Deze site gebruikt dezelfde open data op postcode-6-niveau en toont die per gemeente op de netcongestie kaart. Voor een adres gebruik je de netcongestie check.
Veelgestelde vragen
Wat is de oorzaak van de netcongestie?
Volgens RVO gebruiken we meer elektriciteit en minder gas en wekken we meer stroom op uit zon en wind, terwijl het net daar nog niet op is ingericht. Netbeheer Nederland noemt daarnaast dat het vooral gaat om het moment van gebruik, de historische inrichting van het net en de lange doorlooptijden voor uitbreiding.
Wie beheert het stroomnet in Nederland?
TenneT beheert het landelijk hoogspanningsnet (110 kV en hoger). De regionale netbeheerders beheren de netten daaronder, zoals Liander, Enexis en Stedin.
Wat is het verschil tussen TenneT en een regionale netbeheerder?
TenneT vervoert stroom over het hoogspanningsnet door het hele land. Een regionale netbeheerder brengt de stroom vanaf de onderstations naar bedrijven en huishoudens in zijn gebied, en regelt ook je aansluiting.
Is het stroomnet in Nederland vol?
Op veel plekken wel. Hoe het er per gemeente voor staat, zie je op de netcongestie kaart, met apart de status voor afname en teruglevering.