In het kort:
- Bij Liander stonden eind juni 2026 nog 8.907 bedrijven op de wachtlijst en bij Enexis 11.128 aanvragen.
- Tussen 1 januari en 1 juli 2026 zijn aanvragen ingediend voor 600.000 woningen voor de komende drie jaar, tegenover een normale bouwopgave van circa 285.000 woningen in drie jaar.
- Meer dan de helft van die woningbouwaanvragen kan de komende drie jaar worden aangesloten.
- Bij Enexis zijn ruim 140.000 nieuwbouwwoningen aangemeld: circa 54.000 wel direct en circa 86.000 niet direct.
- Daarnaast ontving Enexis circa 60.000 reguliere aanvragen voor nieuwe of zwaardere kleinverbruikaansluitingen, die wel worden aangesloten.
- De piek hangt samen met de regelwijziging van 1 juli en de aanmelding voor gereserveerde netcapaciteit.
De halfjaarcijfers van netbeheerders laten zien hoe snel de vraag naar netcapaciteit groeit. Naast ruim 20.000 wachtende bedrijfsaanvragen bij Liander en Enexis zijn tussen 1 januari en 1 juli 2026 aanvragen ingediend voor 600.000 woningen voor de komende drie jaar. Dat is meer dan twee keer zoveel als de normale bouwopgave van circa 285.000 woningen in drie jaar.
Liander: voor het eerst korter
Uit het halfjaarbericht van Alliander blijkt dat eind juni 2026 nog 8.907 bedrijven wachtten op een nieuwe of zwaardere elektriciteitsaansluiting. Eind 2025 waren dat er ongeveer 9.500.
In het eerste halfjaar verdwenen 1.814 aanvragen van de lijst. Daarvan werden er 1.389 daadwerkelijk opgelost; de overige 425 werden door de aanvrager ingetrokken. Liander bouwde of verbouwde 977 transformatorhuisjes en legde 1.279 kilometer elektriciteitskabel.
Enexis: juist langer
Bij Enexis stonden halverwege 2026 11.128 aanvragen op de wachtlijst, tegen 10.394 eind 2025. Dat is een groei van 734 aanvragen, ruim 7 procent. In zes maanden kwamen er 1.150 nieuwe aanvragen bij, terwijl het aantal aanvragen uit de bestaande rij met 416 afnam.
Enexis realiseerde 1.150 megavoltampere aan nieuwe technische netcapaciteit, ruim twee keer zoveel als een jaar eerder. De netbeheerder investeerde in de eerste helft van 2026 22 procent meer in netuitbreiding dan een jaar eerder. Toch groeit de vraag sneller dan de beschikbare ruimte.
De woningbouwaanvragen achter de piek
Voor 1 juli 2026 ontvingen netbeheerders ruim twee keer zoveel aanvragen voor kleinverbruikaansluitingen als een jaar eerder. Tussen 1 januari en 1 juli 2026 zijn aanvragen ingediend voor 600.000 woningen voor de komende drie jaar. Uit de eerste landelijke analyses blijkt dat meer dan de helft kan worden aangesloten. Voor de rest is dat op basis van de huidige situatie niet of niet direct mogelijk.
Via de landelijke overgangsregeling zijn bij Enexis ruim 140.000 nieuwbouwwoningen aangemeld waarvan de bouw binnen drie jaar moet starten. Voor circa 54.000 is direct capaciteit beschikbaar. Voor circa 86.000 niet; die gaan op een wachtlijst. Een groot deel van die 86.000 staat in Oost-Brabant gepland. Normaal sluit Enexis circa 25.000 nieuwbouwwoningen per jaar aan.
Daarnaast ontving Enexis voor 1 juli nog circa 60.000 reguliere aanvragen voor nieuwe of zwaardere kleinverbruikaansluitingen. Die worden wel aangesloten. Het Enexis-gebied omvat Groningen, Drenthe, Overijssel, Noord-Brabant en Limburg.
Waarom 1 juli zoveel aanvragen opleverde
Sinds 1 juli 2026 geldt het maatschappelijk prioriteringskader van de ACM ook voor kleinverbruikers in congestiegebieden. Gemeenten en ontwikkelaars meldden hun projecten aan om in aanmerking te komen voor gereserveerde netcapaciteit.
Netbeheerders gaven op 4 september aan dat zij de aanvragen zorgvuldig en gefaseerd toetsen aan de beschikbare capaciteit. Alle aanvragen doen een beroep op dezelfde reserveringsruimte. De uitkomst verschilt per gebied, per station en per project. De procedure en de landelijke cijfers staan uitgebreider in ons bijgewerkte artikel over woningbouw en netcongestie.
Investeren alleen is niet genoeg
Enexis stelt dat extra investeringen alleen het probleem niet oplossen. De netbeheerder zoekt ook ruimte via flexibele contracten met bedrijven en slimmer ontworpen woonwijken. Daarbij is samenwerking nodig tussen netbeheerders, gemeenten, projectontwikkelaars en grootverbruikers.
Geen ruimte nu betekent niet dat woningen niet gebouwd kunnen worden. Door netuitbreiding, slimmer gebruik van het net en wijzigingen in projectplanningen kan er alsnog ruimte komen. De projecten die in de problemen komen zitten verder in de tijd.
Het kabinet werkt eveneens aan versnelling. Staatssecretaris Jo-Annes de Bat van Klimaat en Groene Groei heeft aangegeven dat wetten worden aangepast zodat bijvoorbeeld minder vergunningen nodig zijn en bestaande stroomverbindingen intensiever kunnen worden gebruikt.
Wat het betekent voor je planning
Landelijke cijfers zeggen weinig over jouw exacte locatie. Je netbeheerder, regio, station en projectplanning bepalen of en wanneer er ruimte is. Dien daarom vroeg en compleet in, en ontwerp je plan zo dat het niet volledig afhankelijk is van extra capaciteit.
Hoe je de bestaande aansluiting beter benut staat in ons artikel over peak shaving. De gevolgen van een plek in de rij staan in het stuk over de wachtlijst en wachttijd.
Veelgestelde vragen
Hoeveel bedrijven staan er op de wachtlijst?
Bij Liander stonden eind juni 2026 nog 8.907 bedrijven op de wachtlijst en bij Enexis 11.128 aanvragen. Samen zijn dat ruim 20.000 aanvragen bij deze twee netbeheerders.
Hoeveel woningen zijn in 2026 aangevraagd?
Tussen 1 januari en 1 juli 2026 zijn aanvragen ingediend voor 600.000 woningen voor de komende drie jaar. Dat is meer dan twee keer zoveel als de normale bouwopgave van circa 285.000 woningen in drie jaar.
Hoeveel aangemelde woningen kan Enexis direct aansluiten?
Bij Enexis zijn ruim 140.000 nieuwbouwwoningen aangemeld. Voor circa 54.000 is direct capaciteit beschikbaar. Voor circa 86.000 niet; die gaan op een wachtlijst. Een groot deel daarvan staat in Oost-Brabant gepland.
Waarom piekten de aanvragen voor 1 juli?
Sinds 1 juli 2026 geldt het maatschappelijk prioriteringskader ook voor kleinverbruikers in congestiegebieden. Gemeenten en ontwikkelaars meldden projecten aan om in aanmerking te komen voor gereserveerde capaciteit.
Wordt er wel genoeg in het stroomnet geinvesteerd?
Beide netbeheerders investeerden in het eerste halfjaar bijna 1,1 miljard euro, ruim 10 procent meer bij Alliander en 22 procent meer bij Enexis. De vraag groeit alleen sneller dan het net.
Betekent geen directe ruimte dat projecten niet doorgaan?
Nee. Door netuitbreiding, slimmer gebruik van het net en wijzigingen in projectplanningen kan er alsnog ruimte komen. De projecten die in de problemen komen zitten bovendien verder in de tijd.
Wil je weten wat dit voor jouw locatie betekent?
De landelijke cijfers zeggen weinig over jouw gebied, want dat verschilt per postcode. Neem contact op, dan kijken we vrijblijvend mee.