In het kort:
- Bij een aansluitpauze zijn nieuwe en zwaardere aansluitingen in een gebied tijdelijk niet mogelijk; aanvragen komen op een wachtlijst.
- Sinds 1 juli 2026 geldt zo'n pauze in het grootstedelijke gebied rond de stad Utrecht, tussen Woerden, De Ronde Venen, Zeist en Houten, en in het deelgebied Breukelen-Kortrijk.
- In Amersfoort, Bunschoten, Soest, Veenendaal en Vijfheerenlanden geldt geen pauze, maar daar is de capaciteit wel zeer beperkt.
- Een brede aansluitpauze in de hele regio Flevopolder, Gelderland en Utrecht is afgewend met een crisisaanpak.
- In oktober 2026 wordt beoordeeld of er per 1 januari 2027 ruimte kan worden vrijgegeven.
Een aansluitpauze betekent dat een netbeheerder in een afgebakend gebied tijdelijk geen nieuwe of zwaardere aansluitingen meer kan realiseren. Aanvragen worden wel aangenomen, maar komen op een wachtlijst tot er weer ruimte is. Het is de zwaarste vorm van netcongestie, en sinds 1 juli 2026 is het in Nederland geen theorie meer.
Waar de pauze precies geldt
De pauze is beperkter dan vaak wordt gedacht. Volgens provincie Utrecht geldt de maatregel voor het grootstedelijke gebied rondom de stad Utrecht, tussen Woerden, De Ronde Venen, Zeist en Houten. TenneT noemt daarnaast het deelgebied Breukelen-Kortrijk.
In het gebied rond Amersfoort, Bunschoten en Soest, het gebied rond Veenendaal en in Vijfheerenlanden geldt geen aansluitstop. Dat betekent niet dat daar iedereen kan worden aangesloten: rond Amersfoort, Bunschoten en Soest is de beschikbare capaciteit zeer beperkt, en ook daar wordt sinds 1 juli verdeeld volgens het prioriteringskader.
Zit je net buiten of net binnen zo'n gebied, dan maakt dat dus veel uit. De grenzen lopen langs netvlakken en niet langs gemeentegrenzen, dus twee bedrijven in dezelfde gemeente kunnen er verschillend voor staan.
Wat eraan voorafging
In februari 2026 waarschuwde TenneT dat het stroomnet in de regio Flevopolder, Gelderland en Utrecht, kortweg FGU, zijn grens had bereikt. Er dreigde een aansluitstop voor de hele regio, ook voor woningen en kleinere bedrijven.
Daarop is een crisisaanpak opgezet door het Rijk, de netbeheerders en de drie provincies. De regio is opgeknipt in vijf congestiegebieden, er is capaciteit vrijgemaakt voor woningbouw en maatschappelijke voorzieningen, en cruciale netuitbreidingen zijn naar voren gehaald. Volgens de Rijksoverheid is daarmee in vier van de vijf gebieden een aansluitstop voorlopig voorkomen. Voor een deel van de provincie Utrecht was het tekort te groot.
Hoe lang duurt het?
De pauze is nadrukkelijk tijdelijk, maar heeft geen einddatum. Hij duurt tot er weer voldoende capaciteit op het net is gecreeerd, door fysieke netuitbreiding of doordat bestaande gebruikers flexibeler gaan afnemen.
Er is wel een concreet toetsmoment: in oktober 2026 wordt bekeken of, en zo ja hoeveel, ruimte er per 1 januari 2027 kan worden vrijgegeven. De doelstellingen van de maatregelen worden elke zes maanden herijkt op basis van actuele netanalyses.
Belangrijk: geplande woningbouw gaat wel door. In de provincie Utrecht gaat dat om ongeveer 35.000 woningen. Bij Liander geldt dat woningbouwprojecten die voor 1 juli 2026 zijn aangemeld en waarvan de bouw binnen drie jaar start, onder voorwaarden door kunnen gaan.
Het verschil met gewone congestie
Bij congestie is er schaarste en wordt er verdeeld: sommige aanvragen komen door, andere wachten. Bij een aansluitpauze is er in de praktijk niets meer te verdelen en wachten vrijwel alle nieuwe aanvragen.
Het verschil merk je vooral als kleinere aanvrager. In een congestiegebied kan een bescheiden verzwaring soms nog. In een pauzegebied is ook dat voorlopig van de baan, voor bedrijven en huishoudens.
Wat je kunt doen
Drie routes blijven open, en ze sluiten elkaar niet uit.
Dien je aanvraag toch in. Je aanvraagdatum bepaalt je plek in de rij zodra er ruimte vrijkomt. Wachten met indienen tot de pauze voorbij is, betekent achteraan aansluiten. Hoe die volgorde werkt staat in ons artikel over 1 januari 2027.
Kijk of je binnen je bestaande aansluiting verder kunt. Piekverlaging, verbruik verschuiven en slim laden brengen veel bedrijven verder dan ze denken. Dat staat in ons artikel over peak shaving.
Onderzoek of je gezamenlijk iets kunt organiseren. Op een bedrijventerrein kan een energiehub ruimte vrijmaken die er individueel niet is, en juist die flexibiliteit is wat een pauze kan verkorten. Meer daarover in ons artikel over energiehubs.
Waarom dit vaker kan voorkomen
De onderliggende trend is bekend. De vraag naar ruimte op het net groeit sneller dan netbeheerders kunnen uitbreiden, ondanks recordinvesteringen. De situatie in de FGU-regio wordt door de betrokken partijen zelf omschreven als kwetsbaar, ook met de genomen maatregelen.
Voor wie een locatiekeuze maakt, of dat nu voor een vestiging, een laadplein of een bouwproject is, wordt de netstatus daarmee een selectiecriterium in plaats van een detail achteraf. Wat er per gebied speelt zie je op onze netcongestiekaart.
Veelgestelde vragen
Wat is een aansluitpauze?
Een tijdelijke situatie waarin een netbeheerder in een afgebakend gebied geen nieuwe of zwaardere aansluitingen meer kan realiseren. Aanvragen komen op een wachtlijst tot er weer ruimte is.
Waar geldt op dit moment een aansluitpauze?
In het grootstedelijke gebied rond de stad Utrecht, tussen Woerden, De Ronde Venen, Zeist en Houten, en in het deelgebied Breukelen-Kortrijk. Rond Amersfoort, Bunschoten, Soest, Veenendaal en Vijfheerenlanden geldt geen pauze, maar is de capaciteit wel beperkt.
Hoe lang duurt de pauze?
Er is geen einddatum. De pauze duurt tot er voldoende capaciteit is gecreeerd. In oktober 2026 wordt beoordeeld of er per 1 januari 2027 ruimte kan worden vrijgegeven.
Gaat woningbouw wel door?
Ja. Geplande woningbouw kan doorgaan; in de provincie Utrecht gaat het om ongeveer 35.000 woningen. Bij Liander geldt dat projecten die voor 1 juli 2026 zijn aangemeld en binnen drie jaar starten onder voorwaarden door kunnen gaan.
Heeft het zin om tijdens een pauze een aanvraag in te dienen?
Ja. Je aanvraagdatum bepaalt je plek in de rij zodra er capaciteit vrijkomt. Wachten met indienen kost je plekken.
Kan er tijdens een pauze toch iets aangesloten worden?
Alleen als het net fysiek wordt uitgebreid of als er ruimte vrijkomt doordat bestaande gebruikers flexibeler gaan afnemen.
Zit je in een pauzegebied?
Welke routes er in jouw situatie nog zijn, hangt af van je voedingsgebied en je verbruikspatroon. Neem contact op, dan kijken we vrijblijvend mee.